Etno rock sardu
Unu tempus sa limba sarda fiat
impreata petzi pro cantare a tenore, a
chiterra e in crèsia.
No aiat mai, pro narrer, giumpatu su mare.
Cantu chi una intèrprete manna che a Maria Carta no l'ant
atzetadu unu branu che a "Le memorie della musica" petzi ca
fiat iscritu in Sardu.
Pro àteros cantantes puru che a sos "Bertas" e Predu Marras est
cumbinada sa matessi cosa, finas si in tempos e in maneras diferentes
sa limba sarda pro issos est istada, in su mamentu chi nche sunt
cherfidos essire dae s'àmbitu regionale ant àpidu
dificultades a atzapare su sutzessu chi meritaiant.
Diferente in betzes sa chestione de sos "Barritas" chi faghiant unu
gènere diferente e chi no ant belle mai cantadu seriamente in su
sensu chi sas cantones chi proponiant fiant de gènere
paròdicu che a "Cambale twist" chi an tentu unu sutzessu
gai gai finas in continente.
Sos Collage, grupu de Olbia, ant inbetzes belle che semper cantadu in
italianu e ant àpidu sutzessu finas in continente.
Sos tres artistas chi macari gai ant mudadu sa manera de cantare in
sardu sont duncas tres:
Piero Marras, sos "Bertas", e sos "Tazenda".
S'esperièntzia de sos Bertas naschet in Tàtari e a pustis
carchi annu coladu a sonare in locales tataresos, pitzinneddos de 18
annos, tzucant a Roma e intzidint "Fatalità" cantone chi andat
bene meda in sas classificas de s'època.
Chestiones cun sa Casa Discogràfica los faghent torrare a
Sardinna e los cumbinchent a impreare sa limba sarda pro cantare.
Naschet goi "Badde Luntana" e ant a sighire tantas cantones chi
ant fatu s'istoria de sa musica sarda. Pesso a "Amistade", "Como
cheria", "Bessi' su sole" e non si potet sighire ca non b'at locu.
Duncas sos "Bertas" ant abertu su caminu in manera sèria.
Ant ghetadu una boghe chi àtere at a intender: su sardu
est limba finas pro musica chi no est petzi unu tenore o unu
cantadore a chiterra.
Predu Marras inbetzes est tzitadinu de Sardinna e cumintzat a iscrier
in italianu, ma cunforma a sos "Bertas" b'at una diferèntzia
manna: sos argumentos chi Marras tratat in sas cantones suas sunt finas
sardos ma pro como galu iscritos in italianu.
Cantones che a Fuori Campo, Stazzi Uniti, Sparagli Joe, faeddant de
temas sardos e benint ascurtados cun interessu finas in continente.
Canno però b'at de isseperare intre Marras e De Gregori sa Casa
Discografica isseperat su segundu e pro Marras benit su tempus de
impreare su sardu pro cantare.
Naschent "Mere manna", "Domos de Pedra", Finas a "Estrales" e "Armidda"
e inoghe puru non podimus fagher a mancu de nos firmare.
Sutzessu bi n'at àpidu e Marras mintet in sas cantones suas
finas sonos tipicos de sa terra de Sardigna che a su tenore e sas
Launeddas.
Su sutzessu de Marras a dolu mannu non giumpat su mare, ma in Sardigna
est connodu meda.
Sos chi ant messadu su chi aiant semenadu sos "Bertas" e Marras sunt
sos "Tazenda".
In antis in sa trasmissione "Gran Premio" e a pustis in Sanremo paris
cun Pierangelo Bertoli e s'annu a pustis a sa sola cantant in sardu in
Rai 1 ispantende sa natzione chi ascurtat ammirata sa boghe de Andria
Parodi e sas cantones de Luisi Marielli, acumpantzatos dae sa boghe
profunda de Luisi Camedda.
E in prus sonos de tenores e launeddas campionados e impreados in sos
cuntzertos, unu triunfu de sardidade chi at dassadu in antis su
pùbricu de s'Ariston e a pustis totu sa natzione a buca aberta.
"Murales" "Tazenda" "Fortza Paris" fnas a s'ùrtimu traballu
"Bum-ba" sunt discos chi ant postu sa musica in sardu in su matessi
mundu de sa musica in italianu.
in uve, a dolu mannu, sos "Bertas" e Marras non fiant resessidos, bi
l'ant fata sos "Tazenda": fagher piagher sa musica leggera finas in
sardu a unu pùbricu prus mannu che a su pùbricu italianu.
Como b'at carchi grupu chi sighit sas camineras fatas dae custos tres
grupos ma, cun sintzeridade, sa calidade musicale e finas de sos testos
est diferente.

Sos Tazenda
