Bidru 

Mancari sos cuncàmbios cun sos marineris fenìtzios, a chie Plinio il Vecchio faghet risalire s’iscoberta de su bidru, cussos cun sos etruscos, nòidos comente maistros mannos in custa arte, e sa dominatzione longa de Roma, chi, in ue fiat possìbile, creaiat su vicus vetrarius, trighinzu riservadu a sos antzianos de su bidru, sa Sardigna, sende finas rica de renas silìtzeas, non s’est particularmente distinta in s’arte vetrària. Sunt, duncas, meda raros sos vetràios chi òperant in s’ìsula realizende tassas, ampullas e cuntenidores de formas e grussària diferentes. Una lavoratzione de balore est cussa de su mosàicu de bidru, impreadu in sos rivestimentos de muros e de pamentos, e preparadu cun tèsseras, chi si otenent in colores diferentes, tràmite istampàgiu a s’istadu pastosu de bidru trasparente, opacu e sabiadu. In mesu de sas lavoratziones de su bidru si devent mentovare finas sos ismaltos, impreados in Assemini, Aristanis, Casteddu e Tàtari, pro decorare metallos tzeràmicas, cun sa tècnica de s’immersione e de s’isprutzu. Si distinghent, pro sos efetos ornamentales particulares, sos artesanos de Casteddu, Tàtari e Pirri, chi faghent bidros sabiados, intzisos cun sa mola e cun s’àtzidu, satinados, e dae sa superfìtzie a s’ispissu irrichida cun sustàntzias o compostos volàtiles a su caentu de metallu. Sos produtos de como sunt totus de cuntzetzione moderna: intre sos prus interessantes podimus mentovare mosàicos, pannellos pro ghennas, paretes e bentanas, lampadàrios, ampullas, tassas, abat-jour, supramòbiles, traparentes e colorados.

 Ogetìstica de bidru

Frecuentada dae sos Fenìtzios, forsis sos imbentores de su bidru, rica de renas silìtzias, sa Sardigna no at mai connotu un’ispetzializatzione in sa manifatura vetràia. Est duncas probàbile chi sos sardos s’esserent rifurnidos inche àteros pòpulos, forsis in àmbitu de sos cuncàmbios de matèrias primas e  de produtos locales. In s’oreria agatamus, dae s’800 in susu, un’impreu mannu de pedreddas in pasta de bidru colorada cun òssidos metàllicos.  Difùndidas meda finas ampullas e ampulleddas, sos portanuscos famados mutidos nuscheras, cun funtzione de fortilesas, de seguru de produtzione locale. Semper a inghìriu de s’800 sa produtzione de tassitas pro licore, minores meda, cun caras meda o liscios, cun carchi bulla e imperfetzione chi evidèntziat una fatura artigianale non particularmente ispetzializada. Dae carchi annu in Casteddu e Tàtari òperant unas cantas atividade vetràrias  a sas lacanas intre s’industria e s’artisania, chi chircat de lanciare una cristalleria frutu de sa formatzione professionale de sas esperièntzias de sas manifaturas prus isvilupadas. Custa ogetìstica chi andat dae sos vasos a sa carafas, dae sas tassas de otima fatura a sos ponechisinas, paret chi potzat tènnere un’ispàtziu in su mercadu de s’ogetistica de regalu. In Pirri e Assemini butegas minores proponent, in bidru satinadu e coloradu, supramobiles, vasos ampullas e tassas finas de  grussària manna. 

Vetradas e pannellos

 Ùrtima arribada in sas atividades de s’artesania artìstica, sa vetreria sarda indiritzat s’atentzione sua a sa traditzione de sas mègius iscolas italianas. Particularmente apretzados, in s’arredamentu de internos, sos pannellos polìcromos pro ghennas, bentanas, separè e elementos de parete in bidru tzimentu. Sa coloratzione est otènnida diretamente in sa lavoratzione de sa pasta de bidru. Àteros pannellos sunt realizados cun sa tècnica a mosàicu, cun s’impreu de tèsseras de colores medas, trasparentes e opacas. Una lavoratzione antiga est sa pintura in su bidru, chi est riproposta dae sos artesanos casteddàrgios in sos bidros de arredamentu e de ogetos decorados.